Informacje ogólne:
Rocznik:
2017/2018
Kod:
EEL-2-117-EN-s
Nazwa:
Antropologia codzienności: rytuały narodzin i śmierci we współczesnej kulturze Polski
Wydział:
Humanistyczny
Poziom studiów:
Studia II stopnia
Specjalność:
Energoelektronika i napęd elektryczny
Kierunek:
Elektrotechnika
Semestr:
1
Profil kształcenia:
Ogólnoakademicki (A)
Język wykładowy:
Polski
Forma i tryb studiów:
Stacjonarne
Strona www:
 
Osoba odpowiedzialna:
dr Machowska Magdalena (magdalena.etno@tlen.pl)
Osoby prowadzące:
dr Machowska Magdalena (magdalena.etno@tlen.pl)
Krótka charakterystyka modułu

Antropologia codzienności: rytuały narodzin i śmierci we współczesnej kulturze Polski.
Odwołując się do szkoły historycznej “Annales”, przyglądam się przemianom obyczajowym w ostatnim stuleciu w sferze narodzin, wesela i śmierci w polskiej kulturze. Ciekawią mnie tradycyjne i współczesne formy rytualne, zachowania, teksty, przesądy, ikonosfera i fonosfera, współtworzące te trzy ważne życiowe doświadczenia. Wykłady będą ilustrowane fragmentami filmów oraz materiałami ikonograficznymi.
Część dotycząca śmierci i żałoby zostanie najszerzej omówiona.

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć
Kod EKM Student, który zaliczył moduł zajęć wie/umie/potrafi Powiązania z EKK Sposób weryfikacji efektów kształcenia (forma zaliczeń)
Wiedza
M_W001 Student zna i rozumie podstawowe terminy antropologiczne. Esej
M_W002 Student zna historię przemian obyczajowości narodzin, weselnej, pogrzebowej z ostatniego stulecia. Poznaje specyfikę warsztatu badawczego historyka i etnologa. Esej
Umiejętności
M_U001 Student potrafi samodzielnie poszukiwać źródeł do badania obyczajowości. Aktywność na zajęciach
Kompetencje społeczne
M_K001 Student potrafi samodzielnie sformułować problem badawczy i zinterpretować go w formie eseju. Esej
Matryca efektów kształcenia w odniesieniu do form zajęć
Kod EKM Student, który zaliczył moduł zajęć wie/umie/potrafi Forma zajęć
Wykład
Ćwicz. aud
Ćwicz. lab
Ćw. proj.
Konw.
Zaj. sem.
Zaj. prakt
Zaj. terenowe
Zaj. warsztatowe
Inne
E-learning
Wiedza
M_W001 Student zna i rozumie podstawowe terminy antropologiczne. + - - - - - - - - - -
M_W002 Student zna historię przemian obyczajowości narodzin, weselnej, pogrzebowej z ostatniego stulecia. Poznaje specyfikę warsztatu badawczego historyka i etnologa. + - - - - - - - - - -
Umiejętności
M_U001 Student potrafi samodzielnie poszukiwać źródeł do badania obyczajowości. + - - - - - - - - - -
Kompetencje społeczne
M_K001 Student potrafi samodzielnie sformułować problem badawczy i zinterpretować go w formie eseju. + - - - - - - - - - -
Treść modułu zajęć (program wykładów i pozostałych zajęć)
Wykład:

Jak było? -kilka słów o szukaniu źródeł etnograficznych i historycznych.
Podstawowe pojęcia, którymi posługuje się etnologia i antropologia: obyczaj, zwyczaj, rytuał, obrzęd, tradycja, przesądy, środki apotropeiczne.
Obrzędy rodzinne: narodziny, wesele, pogrzeb. Przemiany obyczajowe w ostatnim stuleciu.
Tradycyjne rytuały i współczesne ceremonie. Słowo w rytuale i ceremonii (udzielanie dóbr za pomocą słowa czyli o rytuale błogosławieństwa w kulturze tradycyjnej).
Gatunki, funkcje i przemiany pieśni: kołysanek, pieśni weselnych i pogrzebowych. Instrumenty, muzykanci, śpiewacy pogrzebowi.
Fotografia rodzajowa: zmiany w zakresie estetyki, tematu, formy.

Nakład pracy studenta (bilans punktów ECTS)
Forma aktywności studenta Obciążenie studenta
Sumaryczne obciążenie pracą studenta 50 godz
Punkty ECTS za moduł 2 ECTS
Udział w wykładach 30 godz
Samodzielne studiowanie tematyki zajęć 8 godz
Przygotowanie sprawozdania, pracy pisemnej, prezentacji, itp. 8 godz
Dodatkowe godziny kontaktowe z nauczycielem 4 godz
Pozostałe informacje
Sposób obliczania oceny końcowej:

Formą zaliczenia jest kilkustronicowa praca, w której Student omawia samodzielnie wybrane przez siebie szczegółowe zagadnienie, powiązane z tematyką wykładów.

Wymagania wstępne i dodatkowe:

Brak choć zachęcam do systematycznego, aktywnego udziału w wykładach.

Zalecana literatura i pomoce naukowe:

Ogólne:
red. M. Biernacka, M. Frankowska, W. Paprocka, Etnografia Polski. Przemiany kultury ludowej, t.1., t. 2., Wrocław 1976, 1981.
P. Kowalski, Leksykon. Znaki świata. Omen – przesąd – znaczenie, Wrocław-Warszawa 1998.
Red. Z . Staszak, Słownik etnologiczny. Terminy ogólne, Poznań 1987.
J. i R. Tomiccy, Drzewo życia. Ludowa wizja świata i człowieka, Warszawa 1975.
Warszawa 1981.
S. Czernik, Trzy zorze dziewicze. Wśród zamawiań i zaklęć, Łódź 1984.
A. Engelking, Klątwa. Rzecz o magii słowa, Wrocław 2000.
Etnologia polska między ludoznawstwem a antropologią, Poznań 1995.
G. Jahoda, Psychologia przesądu, Warszawa 1971.
P. Lorie, Przesądy. Księga wiedzy dawnej, Warszawa 1993.
P. Aries, Człowiek i śmierć, Warszawa1989.
A. M. di Nola, Tryumf śmierci. Antropologia żałoby, Kraków 2006.
A. Fischer, Zwyczaje pogrzebowe ludu polskiego, Lwów 1921.
M. Włodarski, Ars moriendi, Kraków 1987.
N. Gancarz, Brzozowa wiek później, Zmiana kulturowa w obrzędowości narodzin i śmierci, Wrocław 2007.

J. L. Pełka, Rytuały, obrzędy, święta, Warszawa 1989.
I. Skoczek, Zwyczaje, obyczaje, obrzędy, 1986.

Wesele:
Wesela 21, red. D. Majkowska-Szajer, M. Zych, Kraków 2015.
R. Gross, Dlaczego czerwień jest barwą miłości, Warszawa 1990.

Śmierć:
A. Fischer, Zwyczaje pogrzebowe ludu polskiego, Lwów 1921.
J. Kolbuszewski, „Z głębokim żalem…” O współczesnej nekrologii, Wrocław 1997.
Jacek Kolbuszewski pod jego red kilkanaście tomów tanatologicznych – problemy współczesnej tanatologii.
Irvin D. Yalom, Patrząc w słońce. Jak przezwyciężyc grozę śmierci, kilka wydań.
Jadwiga Wais, Bracia Grimm i siostra śmierć. O sztuce życia i umierania, Warszawa 2014.
Jacek Baczak, Zapiski z nocnych dyżurów, Kraków 1995.
Philipe Aries, Człowiek i śmierć, Warszawa 1989.
Zygmunt Freud, Żałoba i melancholia, wiele wydań.
Elizabeth Kubler Ross, Koło życia. Rozważania o życiu i umieraniu, Warszawa 2010.
Andrzej Szczeklik, Nieśmiertelność. Prometejski sen medycyny, Kraków 2012.
Sens choroby, sens życia, sens śmierci, red. Halina Bortnowska, Kraków1984.

Publikacje naukowe osób prowadzących zajęcia związane z tematyką modułu:

http://bpp.agh.edu.pl/autor/machowska-magdalena-06682

Informacje dodatkowe:

Brak